Waarom zou een agent liegen?

 

De politie in Apeldoorn zit in een lastig parket. Onlangs werd duidelijk dat een agent het woord XTC had afgedrukt in een proces-verbaal, daar waar het S400 (Mercedes) had moeten zijn.

Klein foutje, zo lijkt het. Maar door die onterechte vermelding ging het onderzoek (naar softdrugs) ineens een hele andere kant op en trok justitie alle registers en opsporingsbevoegdheden open.

De vraag is nu of dat wel terecht en toegestaan was op basis van het vervalste proces-verbaal.

 Ik ben niet zo geinteresseerd in de zaak zelf, maar wel in het vervalsen van op ambtseed opgemaakte stukken.

Een paar jaar terug maakte ik voor het Dagblad van het Noorden een soortgelijk verhaal. In mijn geval dook er in een strafdossier ineens een puntgave bekentenis op van een verkrachting. De verdachte in kwestie, zo stond in het verbaal van het verhoor te lezen, had ronduit toegegeven het slachtoffer te hebben verkracht.

Een wakkere officier van justitie bracht de zaak aan het licht. Toen hij de banden van het verhoor doornam, merkte hij dat er geen sprake was van een bekennende verdachte. Justitie schakelde meteen de rechtbank in en gaf de politie een flinke veeg uit de pan.

De politie is niet zo van het boetekleed, dus toen ik voorlichting confronteerde met de bevindingen van de rechtbank, werd er wat afwijzend gereageerd. Uiteraard kwam er een onderzoek, maar de journalist moest niet denken dat er mensen zouden worden ontslagen.

Altijd handig. Nog voor het onderzoek duidelijkheid verschaft, nu al een voorschot nemen op de uitkomst.

Maar het werd nog erger. Toen ik weken later nog eens informeerde hoe het toch stond met het onderzoek, werd mij simpel gezegd dat er helemaal geen intern onderzoek opgestart was. Men had alleen de procedures nog eens bekeken…

Tsja.

Ik vind dat nogal wat. Het gaat hier namelijk wel ergens om. Een rechtbank gaat bijna blindelings uit van op ambtseed opgemaakte rapporten. Ik hoor iedere week wel een rechter zeggen: zegt u nu dat de politie dit zomaar heeft opgeschreven? Waarom zouden ze dat doen?

Met andere woorden: wij gaan er van uit dat de politie integer is. Als zij niet liegen, dan liegt u en als u liegt dan bent u schuldig.

De problemen in Apeldoorn hebben op het net al weer de nodige holle retoriek en gemaltraiteerde logica veroorzaakt. De tegenstanders van onze rechtstaat roeren zich weer.

Een voorbeeld:

Vervalsingen, leugens, infiltratie, corruptie, het is aan de orden van de dag.
Het kan allemaal geen toeval meer zijn!

Zo langzamerhand kun je zeggen dat de officieren van justitie en de onderzoekteams crimineler zijn dan de criminelen zelf.

Zo ver zou ik niet willen gaan. Ik vind namelijk niet dat je organisaties met tienduizenden mensen in dienst kunt afrekenen op het incident, hoe slecht het incident ook is.

De oplossing moet ergens anders vandaan komen en is al onderweg. Advocaten dienen bij ernstige misdrijven vanaf het allereerste begin aanwezig te zijn bij de verhoren. Wat mij betreft bemoeien ze zich niet met de inhoud van het gesprek, maar ze mogen wel luisteren. 

Als rechters vervolgens iets kritischer kijken naar de dossiers van politie en justitie, dan heb ik er nog wel vertrouwen in.

NASCHRIFT: ik word er terecht door justitie op gewezen dat  in de door mij aangehaalde verkrachtingszaak het justitie zelf was die de vervalsing in het strafdossier opmerkte en doorgaf aan de rechtbank. Mijn verhaal zal er niet anders van worden, maar dit onderdeel is inmiddels aangepast.

Delen

36 reacties

  1. Vervalsing van ambtsedige stukken is een ernstige zaak, terechte vragen die je stelt, merkwaardig dat het onderzoek niet heeft plaats gevonden…tijd om man en paard te noemen? Misschien komt het er dan alsnog van.

    En verder qua bewijskracht van verhoren…ik dacht eerder alles opnemen op video met geluid, is objectiever dan advocaten. En tja…politieagenten, officieren van justitie en rechters zijn ook mensen. Daar worden fouten door gemaakt en daar zit ook vast wel eens een rotte appel tussen. Nog geen reden om het hele stelsel om te gooien. Wel aanleiding om eens te kijken naar controlerende mechanismen bij politie en justitie, organen met veel macht. Power corrupts…absolute power corrupts absolutely… Mooie taak voor bijvoorbeeld journalisten lijkt me.

  2. Gemaltraiteerde??Pff even gewoon weer jip en janneke taal graag Chris.

  3. “De oplossing moet ergens anders vandaan komen en is al onderweg. Advocaten dienen bij ernstige misdrijven vanaf het allereerste begin aanwezig te zijn bij de verhoren. Wat mij betreft bemoeien ze zich niet met de inhoud van het gesprek, maar ze mogen wel luisteren.

    Als rechters vervolgens iets kritischer kijken naar de dossiers van politie en justitie, dan heb ik er nog wel vertrouwen in.”

    En dat gelooft gij?

    Zelf denk ik dat er best wel wat meer geluisterd mag worden naar de verdachte(n) zonder daarbij de verdachte(n) op achterstand te zetten door tijdens de zitting de mond te snoeren of blindelings af te gaan op de OvJ die zowel aanklager als onderzoeksleider is.

    Laatstgenoemde betreft een van de problemen waar onze rechtstaat mee te maken heeft.

    OvJ klaagt aan, begeleid het onderzoek, zoekt een datum uit voor een zitting en dekt ten aller tijden het team wat gewerkt heeft voor die zaak.

    Dan hebben we nog te maken met allerlei plaatsvervangers die allerlei jobs hebben.

    Tsjonge, jonge tienduizenden mensen kun je niet aanvallen.

    Luister Chris, het OM is het nou eenmaal het OM en die krijgen allemaal instructies.

  4. En weer een voorbeeld van het totale failiet van Nederland onder leiding van de linkse kerk van de pvda. Corrupte ambtenaren en justitie die fouten bedekken en elkaar de hand boven het hoofd houden.

    Tienduizende criminele asielzoekers en allochtonen kijkt men de andere kant op, maar o wee als je als nederlander een slok teveel op hebt in de auto, een zakcentje bijverdiend, of bijvoorbeeld een tasjesrover aanpakt zoals toen bij de AH. Dan pakken ze je en desnoods liegen ze de boel bij mekaar om tot een veroordeling te komen.

    Om kotsmisselijk van te worden, omdat de gewone burger helemaal geen last heeft van iemand die bijklust, te hard rijd ofzo. Wel van al die ongure types die met hun vriendjes op straat hangen en sissen naar onze vrouwen, als ze al niet worden verkracht. Daar moeten ze eens voor opkomen voor hun eigen mensen in plaats van steeds allochtonen voor te trekken.

  5. Hoe vaak worden mensen in het verkeer al niet slachtoffer van een LAFje? Leugen+Ambtseed=Feit.

    Er wordt wat bij elkaar gelogen bij politie en justitie. Maar zelfs als ontegenzeggelijk blijkt dat er gelogen wordt, wordt er door rechters gedaan alsof er niks aan het handje is. Voorbeeldje hebben we vorig jaar kunnen lezen in het DvhN:
    http://www.dvhn.nl/nieuws/noorden/drenthe/article3347682.ece

  6. Helemaal met je stukje eens Chris 🙂

    Je gaat de kant uit van Crombag, Van Koppen en Wagenaar 🙂

  7. Jacqueline,

    ik ben het met je eens dat de verdachte een prominentere rol moet krijgen, dwz meer kracht moet hebben om tegen het OM-blok te kunnen vechten. Dat is nu nog een ongelijke strijd.

    ik deel je kruistocht tegen het OM en de rechterlijke macht echter niet. Er worden zeker fouten gemaakt, maar er worden ook hele goede dingen gedaan. Het is eenzijdig en ongenunanceerd om in te zoomen op de incidenten en daar een conclusie uit te trekken.

  8. @hihahonderur: ik vraag me af of u diep van binnen echt meent wat u zegt. U maakt telkens een karikatuur van de werkelijkheid.

    Ik ben een gewone burger en ik heb wel degelijk last van bijklussers en hardrijders. Weet u dat meer mensen (en kinderen) omkomen door verkeersongevallen dan door moord/doodslag? Weet u dat een sociaal systeem van uitkeringen juist onbetaalbaar zal worden als mensen weigeren over gewerkte uren belasting te betalen?

    Eigen mensen? Van dat soort retoriek krijg ik kippenvel en dat bedoel ik niet positief…

  9. @Chris

    Je hoeft het zeker niet eens te zijn met mijn “kruistocht” tegen het OM.

    Jij ziet het als ongenuanceerd en eenzijdig en je hebt het zelfs over incidenten.

    Kom op Chris, de laatste jaren verschijnt er bijna iedere week wel iets in de kranten. Dat kun je geen incidenten meer noemen.

    Tuurlijk zijn er personen die goed werk verrichten alleen ik kom ze vooralsnog niet tegen.

    Zo weet ik ook dat die personen die goed werk verrichten hun mond niet mogen opendoen als zij iets signaleren wat niet deugt.

  10. In mijn zaak merkt een door het OM gehuurde deskundige op dat de PV’s significant afwijken van wat er op de videoverhoren is te zien: rechters schuiven het terzijde. Politie en OM voeren ter zitting getuigenverklaringen op waarvan in het vooronderzoek al is aangetoond dat die gelogen zijn en waarvoor ik een keihard alibi heb. Als ik ter zitting wat zeggen wil wordt ik afgekapt. Tijdens de verhoren eist de politie dat ik bepaalde dingen zeg. Als ik dat niet doe, schrijven ze het gewoon zo in de PV’s. Als ik verder weiger mee te werken aan de verhoren wordt ik opnieuw op volledige beperkingen gezet.
    Gelukkig was het Hof reeeler: direkt vrijgesproken

    Ben het met Jacqueline eens: tuurlijk zijn er personen die goed werk verrichten alleen ben ik ze nog niet tegengekomen. (Nou ja, de raadsheren bij het Hof dan, maar niet bij politie, om of rechtbank)

  11. Jacqueline, er verschijnen inderdaad regelmatig zaken in de kranten. Je moet daarbij echter wel kijken in welke kranten en wat er uiteindelijk overblijft van die incidenten. De Telegraaf krijgt het voor elkaar om bijna iedere dag met een misstand te komen, maar bij nader inzien blijkt achter de schreeuwerige kop van het artikel een redelijk logische oorzaak te liggen.

    Daarnaast moet je wat mij betreft niet de fout maken om het incident leidinggevend te laten zijn voor het totaal. Er komen in Nederland meer mensen om in het verkeer dan door moord en doodslag. Betekent dit dat het verkeer in Nederland onveilig is? Nee, iedere dag rijden miljoenen Nederlanders zonder problemen rond.

    Ik vind elk incident en elke onterechte veroordeling verschrikkelijk, maar er worden in Nederland jaarlijks tienduizenden vonnissen uitgesproken (alleen in Groningen al 10.000).

  12. Chris, je gaat hier voorbij aan twee belangrijke zaken.

    1. Elke verkeersdode in ons land wordt geteld en komt in de krant. Daaruit kan je vaststellen dat wat je leest, representatief is voor het aantal doden en dat dat incidenten zijn. Voor rechtzaken geldt dat niet: je leest af en toe wat ‘incidenten’, maar in dit geval betekent dat hoogstwaarschijnlijk dat je slechts het topje van de ijsberg hoort en niet dat het blijft tot de incidenten die in de media komen.

    2. Het meest stuitende is op zich niet eens dat er af en toe bewust gelogen wordt door politie en justitie. Je kan moeilijk verwachten dat er foutloos gewerkt wordt bij instanties waarbij mensen werken. Rotte appels heb je nou eenmaal overal. Wat daarentegen zeer stuitend is, is de lakse manier waarop hiermee wordt omgegaan. Je zou in een fatsoenlijk land verwachten dat als er een leugen bekend wordt, dat dit keihard wordt aangepakt. In de praktijk blijkt hier maar weinig van. Je geeft zelf een voorbeeld over een zogenaamd intern onderzoek, en ik heb in een eerdere post ook al een voorbeeld gegeven waarbij zelfs een rechter het liegen onder ambtseed volledig bagatelliseert. Schandalig wat mij betreft.

  13. Ik weet niet of je kunt stellen dat het gegeven dat niet alles de pers haalt, ook betekent dat er dus veel meer gebeurt. Dat lijkt me een soort statistische onderbouwing en daar ben ik geen voorstander van.

    Mijn voorbeeld over de verkeersdoden is een argument-technisch voorbeeld. Het geeft aan dat je een groter geheel niet mag veroordeeld op het incident.

    Elke bagatel van liegen onder amtseed is schandalig, dat ben ik met je eens.

  14. Je hebt gelijk, jac. Dit is niet normaal meer. Ik stel voor alle agenten en rechercheurs in Nederland op non-actief te stellen en zo spoedig mogelijk op zoek te gaan naar integere vervangers.

  15. @Chris, mij gelijk geven is kiezen voor de weg van de minste weerstand.

    Jan Paalman en Charl de Roy van Zuydewijn zijn een voorbeeld van integere (ex) rechercheurs.
    Tja…zij hielden hun mond niet over de Enschedese Vuurwerkramp en toen werden zij inderdaad op non-actief gezet.

    Maar niet door mij als dame die een “kruistocht” tegen het OM voert maar door het integere OM zelf.

    De oplossing voor alles:

    een zaak behandelen waarbij onderling wantrouwen voorop staat en er direct melding gemaakt wordt van fraude!

    Groningen heeft zo zijn eigen akkefietjes en dat houd jij dan ook prima in de gaten.

  16. Als ik er weet van heb, publiceer ik. Meer kan ik als journalist niet doen.

  17. Ten eerste: iedere foute medewerker/ster van justitie hoort keihard aangepakt te worden, met tevens een duidelijke publieke verantwoording van de afwikkeling. Of dat nu oom agent, een OvJ of rechter betreft.

    Toch zit mij iets dwars in dit voorbeeld, dat in mijn ogen als extreem opgeblazen wordt.

    Als er sprake van verregaande opzet zou zijn geweest, waarom dan geluidsopnamen afgeven waardoor gespreksverslagen/PV ’s getoetst konden worden.

    In de advocatuur is regelmatig sprake van ‘beroepsluiheid’, waardoor dit soort zaken over het hoofd gezien kunnen worden. Met andere woorden: een zaak wordt aangeleverd en juist een advocaat heeft de taak om te toetsen of alles conform de voorgeschreven regels is verlopen. Daarbij, het is simpelweg een feit dat opsporingsambtenaren (al dan niet ingefluisterd door een OvJ) op het scherp van de snede gaan zitten waar het het toelaatbare betreft.

    ‘De vervalsing’ nu, om opsporingsbevoegdheden uit te kunnen breiden. Waanzinnig stom.

    Toch zit mij daar ook iets bij dwars: het gemak waarmee de opsteller van het PV heeft gezegd dat hij S400 zou hebben opgetekend en een ander (hij denkt zelfs te weten wie) daar XTC van zou hebben gemaakt.

    Is het niet zo dat een PV onder ambtseed opgemaakt ondertekend wordt? Het lijkt mij lastig om in een origineel een dergelijke verandering aan te brengen zonder dat dit op zou vallen. Tevens lijkt het mij overbodig.

    Een vermoeden van handel in harddrugs is doorgaans al voldoende om extra opsporingsbevoegdheden te krijgen.

    Ik blijf het een raar verhaal vinden. En inderdaad, waarom zou ‘die’ agent liegen. Ik denk om zijn eigen ballen te redden na creatief handelen.

  18. Het gaat er niet zozeer om of ambtenaren ‘fout’ zijn (want vaak blijkt na (intern) onderzoek dat er niemand fout was) maar meer om het feit dat de schijn van ‘fout zijn’ voorkomen moet worden.

    Denk ik.

  19. In elke mand bevindt zich wel een rotte appel. Dat neemt niet weg, dat ik daar wel begrip voor op kan brengen. Niet elke appel is evenlang houdbaar.
    Zo is het ook met mensen. En met politiemensen. Als je al heel lang met een onderzoek bezig bent, dan kan het gebeuren dat een politie-ambtenaar het rechte pad even uit het oog verliest en een Mercedes in een rapport vervangt door XTC. Ik begrijp dat, maar ik keur het af. Uiteraard dient de politie hun medewerkers, die dergelijke ‘vergissingen’ begaan, aan te pakken. Want als een poltiebeambte met zoiets wegkomt, dan is het de volgende keer des te gemakkelijker om nogmaals iets te veranderen in een rapport of PV. Ontslag hoeft voor mij niet, maar wel dusdanige maatregelen die voorkomen dat er ooit weer iets wordt vervangen in een rapport of PV.

    Echter, er gebeuren meer zaken bij de politie die mijn goedkeuring beslist niet verdienen. Zaken die op hoog niveau door de politietop worden beslist.

    Het betreft een mentaliteitskwestie. Al lang schiet de politie op sommige vlakken van hun takengebied tekort. Dus worden er dingen bedacht, om dat toch enigszins op te lossen. Noodverbandjes, om toch nog íets te redden.

    Kijk maar eens naar een artikel in de Leeuwarder Courant, ik las het van de week:

    http://www.leeuwardercourant.nl/nieuws/binnenland/article5041505.ece

    Met een dergelijk ‘noodverband’ in gedachten, is het niet eens zo vreemd dat een politiebeambte eigenhandig een zaak naar zijn hand zet?

  20. O, en Siem refereerde er ook al aan: het is zeker aan te raden als raadslieden de geluidsopnamen van verhoren en bekentenissen vergelijken met de papieren versie, of de digitale versie (hoe dat ook maar vastgelegd wordt)

  21. “zegt u nu dat de politie dit zomaar heeft opgeschreven? Waarom zouden ze dat doen?”

    Net als andere normale mensen vergissen politiemensen zich wel eens. En net als andere normale mensen willen ze het liefst dat dat rottige foutje er niet was. Daar komt de weerstand dan vandaan, de wens is de vader van de gedachte.
    Dat is inderdaad geen toeval, maar de menselijke natuur.

  22. @ Antonius: Enige verschil is dat in de wet is vastgelegd dat opsporingsambtenaren beter kunnen waarnemen dan normale mensen (iets dat door onderzoek is ontkracht trouwens) en feit is ook dat door een rechter aan de verklaring van een opsporingsambtenaar meer waarde wordt gehecht ( o.a. door de ambtseed neem ik aan) dan aan verklaringen van normale mensen.

    Met andere woorden: de ‘vergissingen’ van opsporingsambtenaren worden vaak niet als zodanig gezien.

  23. @Henk: U heeft helemaal gelijk.

    Om het op te lossen zullen we moeten inzien dat waar gewerkt wordt nu eenmaal fouten worden gemaakt.
    Een rechter hoeft niet te vragen “dus de politie liegt?” maar kan kiezen voor “denkt u dat de politie zich vergist?”
    De korpsleiding hoeft niet in een kramp te schieten als er iets mis lijkt, maar kan ook zeggen dat ze bekijken of er wat mis is gegaan en dat eventueel willen verbeteren.

    Het zal het maken van fouten niet tegengaan, maar kan de soms ronduit kloterige gevolgen wel kleiner maken.

  24. Helemaal mee eens Antonius.
    Het klinkt zelfs zo logisch dat ik me afvraag waarom rechters daar niet eerder aan dachten..
    Hmm, na die conclusie vraag ik me af wanneer rechters daar ANDERS over gaan denken eigenlijk…

  25. @henk en @antonius: fouten maken we allemaal, maar de hierboven beschreven problematiek gaat wel wat verder dan het maken van foutjes…dit zijn essentiele zaken die het verschil uit kunnen maken tussen een lange gevangenisstraf of een vrijspraak.

  26. Dan de verklaringen in opschrijfboekjes van de agent bij iets wat ter plekke wordt genoteerd. Verklaring moet door slachtoffer of mogelijke dader mede ondertekend worden, weaarvan geen kopie wordt afgegeven. Daar is geen advocaat bij. Bij de versie die later bij de rechter komt ontbreken essentiële stukken. Juist om die zaak bij de rechter te kunnen brengen en te proberen van dat slachtoffer een dader te maken. Dat blaadje uit het notitieboekje van de agent is uiteraard nergens meer boven tafel te krijgen ondanks die handtekening.
    Ondertekende versie van “ik wist dat, nadat u mij dat had verteld, daarvoor was ik daarvan niet op de hoogte” wordt veranderd in “persoon wist dat.”
    “Hadden ze je maar doodgeslagen, dat was voor ons een stuk gemakkelijker geweest” is natuurlijk nooit gezegd door die agent bij diezelfde gelegenheid, zelfs niet nadat het nog eens werd herhaald in aanwezigheid van een getuige op het bureau, want die was minderjarig (16 jaar) en kon dus niet getuigen volgens de politie.
    Precies al de beschrijvingen hierboven maken het heel moeilijk respect op te brengen voor al dat machtsmisbruik. Klagen? Exact dezelfde vraag die al werd gesteld: waarom zou een agent dat doen? Gewoon, om een zaak bij de rechter te kunnen krijgen.
    Precies dit noopt tot strenge regels.
    Dus geen verklaringen meer afleggen bij een heterdaad met alleen dat opschrijfboekje, eerst een computer uitdraai die is voorgelezen in aanwezigheid van een advocaat voordat er wat dan ook als verklaring geldt en naar de rechter mag.
    Een advocaat er bij, in alle gevallen. Ook als een slachtoffer zijn / haar verhaal doet.
    Vervelend dat het zo moet, er is al veel te veel misbruik van mensen. Dit is geen “waar gewerkt wordt worden fouten gemaakt”. Dit zijn bewuste veranderingen in zogenaamde verklaringen onder ambtseed om van een mogelijk slachtoffer bewust een dader te maken om iets bij de rechter te krijgen.

    In het geval dat ik hier beschrijf heel bewust, omdat het slachtoffer een aantal jaren daarvoor een agent had ontmaskerd als degene die dames telefonisch lastigviel, wat ook bij klachten bij de korpsleiding in de doofpot werd gestopt.

    Met als gevolg het honderdste-aapeffect vanuit dat korps tegen alles wat dat slachtoffer betreft.

    Waarom zou een agent dat doen? Duidelijk beantwoord lijkt me.

Geef een antwoord