Het gevoel van een rechtbankverslaggever

 

Ooit vroeg iemand mij: wat doet je werk eigenlijk met je? Hoe is het om bijna dagelijks omringd te worden door leed?

Het valt niet altijd mee. Ik kan bepaald niet zeggen dat ik er een vrolijker persoon door ben geworden.

En ik was al niet de meest optimistische mens op deze aarde.

Op zich zijn het niet de individuele zaken die het hem doen. Niet de misbruikte baby of het 5-jarige meisje dat zomaar door een vreemde uit haar eigen huis werd ontvoerd, verkracht op het schoolpleintje en vervolgens hard tegen het hoofd geschopt (met een klomp) en voor dood achtergelaten.

Het is ook niet het tastbare leed van de drie misbruikte dochters die tijdens de zitting vol oprechte haat afscheid nemen van hun vader, die op dat moment twee meter verder als verdachte terecht moet staan. En het ligt ook niet aan de man die in vijftien doodstille en loodzware minuten een bijzonder, aandoenlijk en liefdevol beeld neerzet van zijn zo tragisch doodgereden zoon.

Het zijn allemaal heftige voorbeelden die je nog even meedraagt, maar ze trekken je niet naar beneden.

Het is het totaal.

Het zijn al die zaken bij elkaar die je werkelijkheid vertekenen. Die zorgen voor een te donker beeld. Ruim drieduizend keer ellende.

Naïeviteit is niet voor niets een zegen.

Dit werk tekent je werkelijkheid.

Als ik door de stad loop, dan zie ik plaatsen delict. Die steeg tegenover het politiebureau? Meisje verkracht. Waagplein? Jongen in het hart gestoken. Juwelier bij de kerk? Gewapende roofoverval door tbs’er. Hoerenbuurt? Automonteur uit het leven geschoten. Discotheek Peperstraat? Meisje glas in gezicht geduwd. Speeltuin? Kogel door het hoofd. Kledingzaak? Winkelbediende gestoken door hiv-besmette dief.

Van al die zaken lig ik niet wakker. De individuele gevallen drukken niet zo zwaar.

De echte invloed is veel subtieler. Knagender. Het is het beklemmende gevoel dat leed in zijn algemeenheid veel dichterbij is dan menigeen denkt. Het is het idee dat het allemaal zo makkelijk en zo snel anders kan lopen.  Dat doodnormale mensen elkaar de meest verschrikkelijke dingen aan kunnen doen. Zonder reden.

Dat we allemaal zo snel slachtoffer of dader kunnen worden.

Uitgaan was voor mij vroeger anders. Toen stond je naïef en vol branie aan de bar. Wie maakt me wat? Nu kijk je steeds vaker om je heen en heb je het gevoel zo in een rechtszaak terecht te komen. Je ziet de agressie, de getuigen en het glas dat binnen een seconde een scherp wapen is. Iedereen kan een dader zijn.

En dat is nog wel het minste aan rechtbankverslaggeving. Je leert dat moordenaars geen uitzonderingen zijn op het menselijke ras. Dat verkrachters niet altijd gestoorde zielen zijn die je met een beetje geluk niet tegen hoeft te komen. Uitgaansgeweld niet voorbehouden is aan agressieve vechtjassen. Dat de scheidslijn tussen ‘normaal functionerend’ en ‘rijp voor tbs’ soms akelig dun is. Een verwoestende verslaving zo opgelopen.

Bijna dagelijks zie je in de rechtszaal dat het gewone mensen zijn die de fout in gaan. Dat een doodslag meestal voortkomt uit een ordinaire ruzie. Dat emotie van een rustig mens een monster kan maken. En dat iedere automobilist een ander uit het leven kan rijden.

Een rechtbankverslaggever weet wat veel mensen eigenlijk nooit willen weten of waar ze in ieder geval niet bij stil hoeven staan.

Dat iedereen soms een speelbal is van het leven en dat leed vaak gewoon om de hoek staat te wachten.

Of je nu wil of niet.

Delen

0 reacties

  1. Helaas doe je je werk in het afvoerputje van Groningen. Helaas is 95% van al het nieuws, negatief nieuws. Waarom zit er bijvoorbeeld geen vaste journalist bij de kraamafdeling van het ziekenhuis zodat hij dagelijks kan berichten over nieuw leven en het verhaal optekenen van blije ouders? Dat maakt het werk voor de journalist en het lleesplezier van de lezer er een stuk vrolijker op. Of juist niet?

  2. @peevee2:

    leuke suggestie, maar ik denk persoonlijk dat de lezer dat na enkele weken wel gezien heeft. Denk je niet?

    Los daarvan is de werkelijke reden dat we als rechtbankverslaggevers actief zijn, natuurlijk niet om negatief nieuws te brengen. Het gaat er om de lezer te laten zien waar de mens toe in staat is, welke gevaren en risico’s er zijn en vooral: hoe wij als maatschappij deze heftige zaken proberen te corrigeren en op te lossen.

    En dat staat nog los van onze controlerende functie. Het is de bedoeling dat de rechtbankverslaggever ook controleert of justitie en rechters een beetje hun best doen.

    Die controlerende en wakende taak lijkt mij in het algemeen gesproken niet nodig als het gaat om het baren van kinderen.

  3. @jacob:

    Er zijn verschillende manieren om de journalistiek te controleren. Iedere lezer kan de betrokken journalist bellen om uitleg. Wij staan altijd klaar om onze keuzes toe te lichten.

    Daarnaast staat het een ieder vrij om brieven te schrijven of klachten door te geven aan de Raad voor de Journalistiek.

    Als klachten gegrond zijn, dan zal de journalist in kwestie dat zeker te horen krijgen.

    In zijn algemeenheid gesproken krijgen rechtbankverslaggevers nogal wat over zich heen. Zeker als het om emotionele rechtszaken gaat. De boodschapper heeft het vaak gedaan. De emotie gaat een rol spelen.

    Ik heb daar altijd begrip voor, maar sta wel achter mijn keuzes. Ik wil iedereen te woord staan, maar weiger in te gaan op mensen die het nodig vinden om mij te beledigen, te bedreigen of laster over mij te verspreiden. Die mensen geven zichzelf een brevet van onvermogen.

  4. @Chris: Vandaar dat ik er ook een vraagteken heb bijgezet. Ik moet er niet aan denken om alleen maar goed nieuws te lezen.

  5. @peevee2: lijkt me ook niet alles, nee.

    Bovendien moet de journalistiek toch de functie van waakhond blijven behouden. En waakhonden slaan nu eenmaal aan bij onraad. Bij zaken die fout gaan of dreigen te gaan.

    Daar moet je denk ik over blijven schrijven.

    Ook al maakt je er dat niet populairder op

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *